Gelir Tablosu Hesapları

         Gelir Tablosu hesaplarına geçmeden önce gelir tablosu hakkında kısaca bilgi verelim. Gelir Tablosu işletmenin  bir faaliyet dönemine ilişkin gelir ve giderleri ile maliyet ve kârlılık/zarar durumunu gösteren dinamik bir tablodur.

         Bilançoda işletmenin varlıkları ve bu varlıkların sağlandığı kaynakları gösteren tablo idi. Bilançoda gelir ve giderler yar almaz. Gelir ve giderler gelir tablosunda yer alır.

         Gelir tablosu ismi uygulamada sadece gelir tablosunu gösterir gibi algılanmaktadır. Oysa gelir tablosunda sadece gelirler yer almaz. Gider, maliyet, kâr veya zarar ile işletmenin ödediği vergiler de yer alır. Uygulamada kolaylık sağlamak için söyleyiş kolaylığı sağlamak için, gelir tablosu denmiştir.

         Konumuza geçmeden önce Gelir tablosu ile ilgili bazı kavramlara yer vermekte yarar vardır. Şimdi bu kavramları açıklayalım.

         1. Gider, Maliyet ve Harcama Kavramları:

             Gelir:işletmenin faaliyetleri sonucunda varlıklarda meydana gelen olumlu yani müspet artış olarak ifade edilir. Örneğin, 500 TL ye alınan bir mal 600 TL ye satılmışsa net 100 TL gelir elde edilmiştir.

            Gider: İşletmenin faalileytlerini ve varlığını sürdürebilmesi ve gelir elde etmesi için belli bir dönemde kullandığı ve tükettiği mal ve hizmetlerin parasal tutarıdır. Bir tüketimin gider sayılabilmesi için,,

              >>> Gider işletme faaliyetlerinin ve varlığının sürdürülmesi ile ilgili olmalıdır,

              >>> Gider belli bir döneme ilişkin olmalıdır.

            Örneğin 2009 yılı içinde kullanılmak üzere 50 TL lik kırtasiye malzemesi alınması bir giderdir. Gider işletme faaliyetlerinin sürdürülmesi ile ilgili ve 2009 yılına yani bir döneme ilişkindir.

           Maliyet: Bir üretim işletmesinin üretimle ilgili olarak kullandığı ve tükettiği mal ve hizmetlerin parasal tutarıdır. Yani giderin üretimle alakalı kısmı maliyettir olarak ifade edilebilir.

             Örneğin ekmek fırını bir üretim işletmesidir, ekmek üretir. Ekmek üretiminde kullanılmak üzere 150 TL lik un almış ise ödenen 150 TL toplam üretilecek ekmeklerin hammadde maliyeti dir.

            Harcama: İşletme tarafından herhangi bir nedenle para ve çek, senet gibi para benzeri ödeme araçlarıyla yapılan ödemelerdir. Yani her türlü ödeme ve borçlanmadır.

            2. Gelir, Gider, Harcama ve Maliyet Kavramlarının Birbirleriyle Olan İlişkisi:   

             Bir örnek yardımıyla bu kavramların birbirleriyle olan ilişkilerini açıklayalım.

             *** Yarısı peşin, yarısı veresiye 50.000 TL lik makina alınmıştır. Yıl sonunda demirbaş için % 20 oranında amortisman ayrılmıştır.

           a) Bu makine ticaret işletmesinde kullanılmaktadır.

           b) Bu makine üretim işletmesinde kullanılmaktadır.

             Üstteki ihtimale göre kavramları açıklayalım.

             a) İşletme için yapılan bu ödeme HARCAMA niteliğindedir. Dönem sonunda ayrılan amortisman tutarı GİDER niteliğindedir.

             b) İşletme için yapılan bu ödeme HARCAMA niteliğindedir. Dönem sonunda ayrılan amortisman tutarı MALİYET niteliğindedir.

Gelir Tablosu Hesaplarının İncelenmesi

             Gelir Tablosunda yer alan hesaplar, gelir hesapları ve gider hesapları olarak 2 kısımda incelenir.

            Tekdüzen Hesap Planında Yer Alan Gelir Hesapları

           60 BRÜT SATIŞLAR

                600. YURTİÇİ SATIŞLAR
                601. YURTDIŞI SATIŞLAR
                602. DİĞER GELİRLER

          64 DİĞER FAALİYETLERDEN OLAĞAN GELİR VE KÂRLAR

              640. İŞTİRAKLERDEN TEMETTÜ GELİRLERİ
              641. BAĞLI ORTAKLIKLARDAN TEMETTÜ GELİRLERİ
              642. FAİZ GELİRLERİ
              643. KOMİSYON GELİRLERİ
              644. KONUSU KALMAYAN KARŞILIKLAR
              645- MENKUL KIYMET SATIŞ KARLARI
              646- KAMBİYO KARLARI
              647- REESKONT FAİZ GELİRLERİ
              648- ENFLASYON DÜZELTMESİ KARLARI
              649- FAALİYETLE İLGİLİ DİĞER GELİR VE KARLAR

          64 Grubunda yer alan gelir hesapları işletmenin asıl faaliyet gelirleri(satışlar vb) dışındaki ve sık sık ortaya çıkan OLAĞAN gelirlerin izlendiği hesaplardır.

             67 OLAĞAN DIŞI GELİR VE KÂRLAR

              671. ÖNCEKİ DÖNEM GELİR VE KÂRLARI
              679. DİĞER OLAĞANDIŞI GELİR VE KÂRLAR

           67 Grubunda yer alan gelir hesapları işletmenin asıl faaliyet gelirleri  dışındaki ve sık sık ortaya çıkmayan OLAĞAN  DIŞI gelirlerin izlendiği hesaplardır.

                                                       <<<<Sonraki Sayfa>>>>